Deventer heeft een boekengeschiedenis die verder teruggaat dan de meeste steden van dit formaat. Hier stonden in de vijftiende eeuw al drukkers, en de stad bezit de oudste stadsbibliotheek van Nederland. Wie van boeken houdt, vindt in de binnenstad en op de jaarlijkse boekenmarkt meer dan genoeg te zoeken.
De zelfstandige boekhandel
In de binnenstad zit een gevestigde zelfstandige boekhandel die er al sinds de negentiende eeuw is en aangesloten is bij een van de landelijke boekverkopersformules. Naast het gebruikelijke aanbod aan romans, thrillers en kinderboeken is er aandacht voor regionale uitgaven over Deventer en Salland.
Zelfstandige boekhandels bestellen vrijwel elk leverbaar boek op verzoek, meestal binnen een dag of twee. Dat is handig voor titels die niet in het schap staan, en je krijgt er een advies bij dat een webshop niet levert.
Veel boekhandels organiseren daarnaast lezingen en signeersessies, vaak rond een nieuwe uitgave of in aanloop naar een evenement in de stad. Data staan doorgaans op de website van de winkel en op de aankondigingen in de etalage.
Antiquariaten en tweedehands
Voor oude en tweedehands boeken zijn er verschillende routes in de stad.
- Antiquariaten, gespecialiseerd in oude drukken, regiowerk en verzamelaarsuitgaven
- Kringloopwinkels, met grote wisselende voorraden tegen lage prijzen
- Ruilkasten en minibiebs, verspreid door de wijken
- Boekenkramen op de weekmarkt, wisselend aanwezig
Bij antiquariaten loont het om te vertellen waar je naar zoekt. Een deel van de voorraad staat niet in de winkel maar in een depot, en veel handelaren zoeken graag mee.
Prijzen lopen bij tweedehands sterk uiteen, van een paar euro in de kringloop tot een fors bedrag voor een zeldzame eerste druk. De staat van het exemplaar bepaalt daarbij het meeste.
De Deventer Boekenmarkt
Een keer per jaar verandert de binnenstad in de grootste boekenmarkt van Europa. Op de eerste zondag van augustus staan er meer dan vijfhonderd kramen langs de IJsselkade en op het Grote Kerkhof, met handelaren en antiquaren uit het hele land.
Het aanbod loopt van kinderboeken en poëzie tot literatuur, strips, sportboeken en geschiedenis. De markt trekt tienduizenden bezoekers, dus wie rustig wil zoeken doet er goed aan vroeg te komen. Kijk voor de actuele informatie over datum en programma op de site van de organisatie.
De Athenaeumbibliotheek
Deventer bezit de oudste stadsbibliotheek van Nederland, die haar oorsprong heeft in de aankoop van een boekencollectie door het stadsbestuur in 1560. Die eerste boekenkast groeide uit tot een bijzondere verzameling met middeleeuwse handschriften, vroege drukken uit Deventer en oude atlassen.
De Athenaeumbibliotheek maakt tegenwoordig deel uit van de openbare bibliotheek van Deventer. Voor wie in oude boeken geïnteresseerd is, is het een logische aanvulling op een middag langs antiquariaten.
Zoeken naar iets specifieks
Een paar dingen maken de zoektocht efficiënter.
- Noteer druk, jaar en uitgever van wat je zoekt, dat scheelt misverstanden
- Kringloopvoorraden wisselen wekelijks, dus vaker langsgaan werkt beter dan lang blijven
- Vraag antiquariaten om je op een zoeklijst te zetten
- Bij de boekenmarkt lopen de meeste vondsten in het eerste uur weg
Voor regionale titels over Deventer en Salland zijn de zelfstandige boekhandel en de antiquariaten de beste ingangen, want die worden vaak in kleine oplages uitgegeven.
Boeken als cadeau
Een boek over de stad is een van de aardigste dingen om uit Deventer mee te nemen. Er verschijnen geregeld uitgaven over de Hanzegeschiedenis, de architectuur van de binnenstad en het landschap van de IJssel.
Voor verzamelaars is een oude druk uit een antiquariaat een persoonlijker keuze dan een nieuw boek. Vraag naar de staat van het exemplaar en of het compleet is, dat bepaalt bij oude boeken het grootste deel van de waarde.
Tussen de zelfstandige boekhandel, de antiquariaten, de kringloop en die ene zondag in augustus is Deventer voor lezers een van de rijkste steden van het oosten. Een middag doelloos rondkijken levert hier bijna altijd iets op.


